Η πρόθεση των ΗΠΑ να φιλοξενήσουν δεκάδες χιλιάδες πρόσφυγες από το Αφγανιστάν, αφού πρώτα όμως φιλοξενηθούν σε μια άλλη χώρα προκάλεσε την αντίδραση της Άγκυρας που εκτίμησε ότι η Ουάσιγκτον αναφέρονταν στην Τουρκία ως πρώτη χώρα φιλοξενίας.  Η ΕΕ , κυρίως η Γερμανία τηρούν στάση αναμονής, αλλά είναι βέβαιο ότι δεν θέλουν Αφγανούς στο έδαφός τους, παρά το γεγονός ότι αυτό το κύμα προσφύγων αποτελείται κυρίως από κοσμικούς που συνεργάστηκαν με τον αμερικανικό στρατό και τώρα φοβούνται για την ζωή τους, καθώς οι Ταλιμπάν, σύντομα θα ελέγχουν όλη τη χώρα. Το ερώτημα που απασχολεί την Ελλάδα είναι αν η Τουρκία που ήδη δέχεται κατά κύματα Αφγανούς που διασχίζουν πρώτα το Ιράν, αρχίζει να ανοίγει τα σύνορά της για να φύγουν οι Αφγανοί , ίσως από το Αιγαίο. Οπότε η κυβέρνηση θα βρεθεί στην δίνη μιας αντιπαράθεσης που δεν θέλει και δεν έχει προβλέψει καν.

  Είναι ένα σοβαρό ζήτημα που επαναφέρει το προσφυγικό –μεταναστευτικό πρόβλημα ψηλά στην ευρωπαική ατζέντα. Σημειώνεται ότι στο Βερολίνο επικρατεί ένταση καθώς οι Γερμανοί φοβούνται ότι αν τα πράγματα χειροτερέψουν θα γίνουν θέμα των εκλογών του Σεπτεμβρίου, κάτι που κανείς δεν θέλει.

Την Δευτέρα 2 Αυγούστου το Στέιτ Ντηπάρτμεντ ανακοίνωσε  ότι καταρτίζεται νέο πρόγραμμα, στο πλαίσιο του οποίου χιλιάδες ακόμη Αφγανοί θα έχουν την ευκαιρία να μετεγκατασταθούν στις ΗΠΑ αν τους αναγνωριστεί καθεστώς πρόσφυγα. Οι Αφγανοί που θα ενταχθούν στο πρόγραμμα αυτό θα πρέπει αρχικά να πηγαίνουν σε κάποια τρίτη χώρα, όπου θα υποχρεούνται να περιμένουν για 12 ως 14 μήνες, ώσπου να ολοκληρωθεί η επεξεργασία των αιτήσεών τους.

Η αντίδραση , ο πιθανός εκβιασμός και το Αιγαίο

Αυτό το σημείο της ανακοίνωσης είναι προκάλεσε έξαψη στην Άγκυρα , η οποία μέσω του τουρκικού ΥΠΕΞ αντέδρασε έντονα και φαίνεται ότι το ζήτημα αυτό θα είναι ένα ακόμη σημείο τριβής στις διμερείς σχέσεις. Ας σημειωθεί ότι Ουάσιγκτον και Άγκυρα βρίσκονται σε συνομιλίες για την ανάληψη της ευθύνης του αεροδρομίου της Καμπούλ από την Τουρκία. Η τουρκική κυβέρνηση ζητά στήριξη των ΗΠΑ για να δεχθεί, προφανώς και κάποια άλλα ανταλλάγματα. Πολλοί στην Αθήνα εύχονται τελικά να υπάρξει συμφωνία ΗΠΑ –Τουρκίας καθώς εκτιμούν  ότι η εμπλοκή της Τουρκίας στο Αφγανιστάν θα της κοστίσει πολύ.

Στο μεταναστευτικό όμως η Άγκυρα ήταν σαφώς κατά των ΗΠΑ. Το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών εξέδωσε  ανακοίνωση στην οποία υπογραμμίζει πως απορρίπτει κάθε αναφορά στην Τουρκία ως μεταβατικού προορισμού Αφγανών προσφύγων. Διεμήνυσε ότι η Τουρκία – η χώρα που φιλοξενεί τον μεγαλύτερο αριθμό προσφύγων στον κόσμο (πάνω από 4 εκατ.) το τρέχον διάστημα – δεν είναι διατεθειμένη να «αναλάβει τη διαχείριση μιας νέας μεταναστευτικής κρίσης για λογαριασμό οποιασδήποτε τρίτης χώρας».
Η Τουρκία «δεν αποδέχεται την ανεύθυνη αυτή απόφαση που έλαβαν οι ΗΠΑ, χωρίς να έχει υπάρξει ουδεμία διαβούλευση με τη χώρα μας. Αν οι ΗΠΑ θέλουν να υποδεχθούν τους ανθρώπους αυτούς στο έδαφός τους, είναι εφικτό να τους μεταφέρουν απευθείας με αεροσκάφη», τόνισε το τουρκικό ΥΠΕΞ.
«Κανένας δεν θα πρέπει να περιμένει ότι το τουρκικό έθνος θα σηκώσει το βάρος των μεταναστευτικών κρίσεων που εκδηλώνονται εξαιτίας αποφάσεων τρίτων χωρών για την περιοχή μας», πρόσθεσε.

 Πάντως ανώτερο στέλεχος του αμερικανικού ΥΠΕΞ διευκρίνισε πως η Ουάσινγκτον διεξάγει συνομιλίες με κράτη της περιοχής όσον αφορά τις πιθανές προσφυγικές ροές. Σημείωσε ότι έχει σημασία να μείνουν ανοικτά τα σύνορα του Αφγανιστάν με το Πακιστάν και ότι ενδέχεται άλλοι Αφγανοί να πάνε στην Τουρκία μέσω Ιράν. Από την στιγμή που δεν διευκρινίζεται ποιες είναι οι χώρες με τις οποίες συζητούν οι ΗΠΑ, λογικό είναι να υποτεθεί ότι σε αυτές περιλαμβάνεται και η Ελλάδα. Οπότε το επόμενο διάστημα το όλο ζήτημα θα μας απασχολήσει έντονα.
Αν όμως η Τουρκία είτε γιατί η πίεση του μεταναστευτικού –προσφυγικού αρχίζει πλέον να επιβαρύνει και την εσωτερική πολιτική ατζέντα, είτε για να εκβιάσει την ΕΕ , αποφασίσει να «σπρώξει» κόσμο προς την Ελλάδα, είναι βέβαιο ότι μια νέα κρίση θα εμφανιστεί στον ορίζοντα.