*του Γιάννη Μπράχου

 
Όπως διαφαίνεται από την έναρξη του νέου έτους η προοπτική της διεθνούς οικονομίας είναι αβέβαιη και οι γεωπολιτικές εξελίξεις θα ασκήσουν περαιτέρω πίεση στην ελληνική οικονομία. Η αβεβαιότητα της διεθνούς οικονομίας, όπως διαφαίνεται από τα στοιχεία του 2019, με τις άνω του μέσου όρου αποδόσεις στην κεφαλαιαγορά, ενδέχεται να σημάνειτην επιστροφή των αποδόσεων στο μέσο όρο της δεκαετίας, το 2020. Σύμφωνα με τους αναλυτές είναι πιθανό το δεύτερο εξάμηνο του έτους να υπάρξει αστάθεια στη διεθνή χρηματαγορά, με συχνές μεταβολές στους δείκτες, κυρίως λόγω διάψευσης προσδοκιών και πολιτικής αστάθειας.

Σε αυτή την περίπτωση η ανισορροπία θα εκφραστεί στην αγορά των εμπορευμάτων και ιδιαίτερα στο πετρέλαιο και τον χρυσό. Το πετρέλαιο αναμένεται να αυξηθεί λόγω της εκτιμώμενης μείωσης της ισοτιμίας του δολαρίου, όπως και ο χρυσός λόγω πολιτικού κινδύνου.

Οι διαφαινόμενοι λόγοι πολιτικού κινδύνου είναι η επίδραση στην οικονομία της Κίνας του κορωνοϊού, η εξέλιξη των εμπορικών σχέσεων ΗΠΑ-Κίνας, η εκλογή Προέδρου ΗΠΑ, το Brexit, οι εξελίξεις σε Μέση Ανατολή (Ιράν-χτύπημα QassemSoleimani, Συρία).

Η μείωση του ΑΕΠ της Κίνας θα επηρεάσει τόσο τις ευρωπαϊκές όσο και τις αμερικανικές εξαγωγές στην Κίνα, ενώ θα υλοποιείται η πρόσφατη εμπορικήσυμφωνία ΗΠΑ-Κίνας, στην οποία προβλέπεται αύξηση των αμερικανικών εξαγωγών. Αρνητική εξέλιξη στη διεθνή οικονομία ήταν οι φωτιές στην Αυστραλία που κατέστρεψαν 110.000 τετρ. μίλια, προξένησαν 33 θανάτους και κατέστρεψαν κατοικίες. Για την μερική μόνο ανάκαμψη της Αυστραλίας θα απαιτηθούν αρκετά δισεκατομμύρια δολάρια.

Η ολοκλήρωση της εταιρικής συμφωνίας ΕΕ-ΗΒ πρέπει να έχει ολοκληρωθεί εντός του 2020, αν και από όλους τους εμπλεκόμενους θεωρείται φιλόδοξος στόχος, καθώς οι δύο πλευρές αποκλίνουν σε σημαντικά ζητήματα. Σε περίπτωση δυσμενούς σεναρίου στο εμπορικό σκέλος της συμφωνίας,οι ευρωπαϊκές εξαγωγές αγαθών στο ΗΒ θα πληγούν.

Πλησιάζοντας στη γειτονιά μας η αστάθεια που δημιουργεί η αβέβαιη προοπτική ένταξης Βόρειας Μακεδονίας και Αλβανίας στην ΕΕ και η νευρικότητα στις ελληνο-τουρκικές σχέσεις, σε συνδυασμό με την έναρξη πλειστηριασμών στην Ελλάδα, την εξάντληση της «αισιοδοξίας» σε κατανάλωση και την απουσία εμβληματικών άμεσων ξένων επενδύσεων, θα υπονομεύσουν τον ρυθμό ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας.

Η επίδραση του κορωνοϊού στον τουρισμό της χώρας μας αναμένεται επίσης να έχει επίπτωση στην οικονομία μας, την ίδια στιγμή που λοιπές μεσογειακές χώρες επανέρχονται στην τουριστική αγορά. Ο τουρισμός είναι και ο μόνος λόγος που μπορεί να καθυστερήσει τουρκικές προκλήσεις στους προσεχείς μήνες. Η τουρκική οικονομία τα τελευταία έτη συνεχώς επιδεινώνεται και ο τουρισμός αποτελεί σημαντικό έσοδοώστε η Τουρκία να το διακινδυνεύσει στους καλοκαιρινούς μήνες. Αν παρά ταύτα η Τουρκία προχωρήσει σε προκλητικές κινήσεις κατά την τουριστική περίοδο θα έχει επίπτωση και στον ρυθμό ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας.

Ο συνδυασμός της εξέλιξης στην αμερικανική αγορά το τρίτο και τέταρτο τρίμηνο με πολιτική αστάθεια, πτώση εταιρικών κερδών, υψηλή μεταβλητότητα (Q3) και πληθωριστικές πιέσεις στην οικονομία (Q4), σε συνδυασμό με επιδείνωση της κερδοφορίας και του ρυθμού μεγέθυνσης της Κίνας δημιουργούν διεθνώς αρνητικό οικονομικό περιβάλλον, με αποτέλεσμα οι επενδυτές να προτιμήσουνπερισσότερο ασφαλείς επιλογές τοποθετήσεωνκεφαλαίων.

Στον Καναδά η οικονομία ανακάμπτει στην αρχή του 2020 λόγω ανόδου της αγοράς κατοικίας και τη χαλάρωση των χρηματοπιστωτικών όρων. Ωστόσο αυτή η αύξηση αναμένεται να επιβραδυνθεί το δεύτερο εξάμηνο του 2020. Στο ΗΒ το Brexitκαι το εσωτερικό πολιτικό σκηνικό αναμένεται να συγκρατήσει την βρετανική οικονομία.

Η Ιαπωνία, μάλλον, εισέρχεται σε ύφεση εγείροντας ανησυχίες για τη σταθερότητα του χρηματοπιστωτικού τομέα. Οι σκανδιναβικές χώρες, όπως και η Ελβετία, θα συνεχίσουν με αναιμική ανάπτυξη. Η οικονομία της Αυστραλίας θα επιβραδυνθεί και αναμένεται η Κεντρική της Τράπεζα να μειώσει τα επιτόκια.

Η Ινδία αντιμετωπίζει σοβαρά πολιτικά προβλήματα και αναμένεται να περιορίσει την αναμενόμενη μεγέθυνση της οικονομίας, με μόνη νησίδα παγκοσμίως την μεγέθυνση στην Νότιο-Ανατολική Ασία.

Στη Λατινική Αμερική, με εξαίρεση την Αργεντινή που αναμένεται να προχωρήσει σε νέα ρύθμιση χρέους, αναμένεται σταθεροποίηση των ρυθμών ανάπτυξης. Η περιοχή της Μέσης Ανατολής δείχνει βελτίωση των οικονομικών δεικτών, αλλά η κατάσταση στο Λίβανο επιδεινώνεται, καθώς η χώρα αντιμετωπίζει υψηλό χρέος με τραπεζική και νομισματική κρίση.

Σε αυτό το διεθνές  περιβάλλον η ευρωπαϊκή οικονομία θα έχει οριακά θετικό ρυθμό ανάπτυξης και κυρίως λόγω της θετικής πορείας των χωρών της Ανατολικής Ευρώπης. Εφόσον επαληθευθούν οι προβλέψεις εμπειρογνωμόνων για την πορεία της διεθνούς οικονομίας, η Ελλάδα λόγω γεωπολιτικού κινδύνου και εύθραυστης οικονομίας θα πληγεί εντονότερα, ενώ βέβαια δεν θα αποτελέσει επενδυτικό προορισμό.

**Ο Γ. Μπράχος είναι Οικονομολόγος (PhD, MSc. Econ)-πρώην ΓΓ Διεθνών Οικονομικών Σχέσεων του Υπουργείου Εξωτερικών.
Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.